فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

نشريه افق طلائی سلامت شماره پنجم دخانيات

بیایید با همکاری هم از مصرف دخانیات پیشگیری کنیم

گرچه انسانها قرنها مواد دخانی مصرف می کرده اند لیکن تا قرن 19 سیگار به شکل تولید انبوه ظاهر نشده بود. از آن هنگام کشیدن سیگار در مقیاسی انبوه در سطح جهان گسترش پیدا کرده است . امروزه در حدود یک نفر از هر 3 نفر بالغ که جمعیتی در حدود 1/1 میلیارد نفر را تشکیل می دهند سیگار   می کشند که انتظار می رود در سال 2025 ( یعنی 19 سال بعد ) رقم کل سیگار یها به 6/1 میلیارد نفر برسد.

*نکته حایز اهمیت آن است که در کشورهای با درآمد بالا استعمال دخانیات در طی چندین دهه گذشته مجموعاً روند نزولی طی می کند ، بر عکس مصرف سیگار در کشورهای با در آمد کم یا متوسط در حال افزایش می باشدبطوریکه در حال حاضر 84-80 % افراد سیگاری در کشورهای با درآمد کم یا متوسط زندگی می کنند.

در کشور ما 12 میلیون سیگاری وجود دارد که سالانه حدود 54-50 میلیارد نخ سیگارمصرف می شود که 38 میلیارد آن بصورت قاچاق وارد کشور می شود و حدود 12 میلیارد نخ سیگاردر ایران تولید می شود. دود کردن 54 میلیارد نخ سیگار باعث صرف حداقل 1000 میلیارد تومان پول می شود  .همچنین هزینه های درمانی که به بخش سلامت تحمیل می گردد 3-2 برابر افزایش می یابد.

آمار تکان دهنده ای نشان می دهد که حدود 12%جمعیت بالای 15 سال در کشور ما مصرف کننده مواد دخانی هستند ( به جز قلیان که اگر اضافه شود آمار بدتر خواهد شد.)  در دنیا سن شروع مواد دخانی  15 13 سال است . در ایران 7/66 % در 14 سال اولین سیگار را می کشند.

سرانه مصرف سیگار کشور 3/13 نخ سیگار اعلام شده است این در حالی است که تنها حدود 60% جوانان    15-13 ساله از خطرات و مضرات استعمال دخانیات آگاهی داشته اند و بیش از 40% این افراد در معرض استنشاق دود تحمیلی حاصل از مصرف دخانیات توسط والدین  قرار داشته اند.

سازمان جهانی بهداشت از سال 1990 تلاش بی شائبه ای را شروع کرده است تا آمار تحقیقات انجام شده در ارتباط با تعیین بار بیماری ، مرگ و میر و تبعات اقتصادی ناشی از استعمال دخانیات را انتشار دهد . همچنین افشای اسناد محرمانه صنایع چند ملیتی دخانیات در سالهای اخیر موجب خیل عظیم سازمانها و تشکلهای دولتی و مردمی ، حامیان و دوستداران سلامت جوامع در حمایت از اهداف مبارزه و کنترل دخانیات بوده است.

متاسفانه متولیان سلامت در نبردی نا برابر با صنایع دخانیات قرار دارند. صنایعی که با عرضه محصولات خود و کسب میلیاردها دلار سود سرشار ، پیامدی جز تحمل خسارات جبران ناپذیر بر پیکره سلامت جوامع ندارند. کارشناسان اقتصادی چرخهای دخانیات را 5000 میلیارد دلار و سود آنرا 500 میلیارد دلار در سال محاسبه کرده اند . در مقایسه با نفت ؟

در کشورهای پیشرفته با طرح پیامدهای بهداشتی مصرف سیگار از جمله بروز بیماریها مثل سرطان و بیماریهای قلبی و عروقی و آمار مرگ و میر سالیانه 4 میلیون نفر باعث شده است که اقدامات عدیده ای بصورت گسترده صورت گیرد که حاصل آن کاهش تقریبی 50 درصدی مصرف دخانیات در این کشورها بوده است  ولی متاسفانه هراس از دست دادن میلیاردها دلار سود سرشار ناشی از تولید مواد دخانی در این کشور باعث شده است که مسیر فعالیت این صنایع به سمت کشورهای در حال توسعه باشد.

 تغییر الگوی مصرف و نزدیک شدن شیوع مصرف دخانیات در بین جوانان و نوجوانان دختر و پسر زنگ خطری برای متولیان سلامت و سیاست گذاران این جوامع است با توجه به تصویب کنوانسیون بین المللی کنترل دخانیات توسط کشورهای عضو سازمان بهداشت جهانی امید است . با به اجرا گذاردن الزامات آن بعنوان ابزاری ارزشمند در حمایت از اهداف کنترل دخانیات در سطح بین الملل و عملی نمودن نتایج مطالعات و تجربیات جهانی جهت رسیدن به جامعه ای عاری ازدخانیات شاهد کاهش روزافزون بیماریها و مرگ و میر مرتبط در سراسر جهان خصوصا“ میهن اسلامی باشیم

پس همین امروز سیگارها را خاموش کنیم  

بدین جهت

مرکز مشاوره ترک دخانیات ( سیگار ) مستقر در مرکز بهداشتی درمانی حضرت علی ( ع ) واقع در خیابان شهید باقری شمالی  شهرستان زابل به صورت رایگان درخدمت دوست داران ترک سیگار می باشد

مهدی کیخا صابر کارشناس بهداشت محیط

 

 

[ ۱۳۸٥/۱۱/۸ ] [ ۸:۱۳ ‎ق.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]