فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

صرع در حاملگی

صرع در حاملگی
صرع در حاملگی صرع نشانه یک اختلال گذرای مغزی است بنابر این آن را یک نشانه می دانند تا یک بیماری.در حین حاملگی مادر مبتلا به صرع ، اندازه گیری دقیق سطح خونی داروها و تعداد حملاتی که ایجاد می شود ، برای مطمئن شدن از سلامت هم نوزاد و هم مادر ضروی می باشد. بیماران مبتلا به صرع معمولاٌ کمتر بچه دار می شوند. این امر به طور عمده به علت فشارهای اجتماعی است که بر آنها وارد می شوند، گرچه خود بیماری صرع و درمان دارویی آن نیز می تواند گاهی اوقات برروی بارداری فرد تاثیر بگذارد. به علاوه ، بعضی از داروهای ضدصرع ممکن است دارای اثرات کاهش دهنده میل جنسی باشند. داروهای ضدصرع می توانند اثر قرص های ضدبارداری را کاهش دهند، بنابراین برای اینکه قرص های ضدبارداری بتوانند به خوبی اثر خودرا نشان بدهند باید از انواع قوی تر آن (با دوز بالا )استفاده شود. حاملگی در طی حاملگی ، حدود 30درصد بیماران تعداد حملاتشان افزایش می یابد، در 20درصد بیماران تعداد تشنج ها کم می شود ودر 50 درصد بیماران ، هیچ گونه تغییری در تعداد تشنج ها ایجاد نمی شود. نحوه برخورد بدن با داروهای ضدصرع در هنگام حاملگی فرق خواهد نمود و اندازه گیری دقیق سطح خونی داروها و تعداد تشنج ها یی که بیمار انجام می دهد از اهمیت زیادی برخوردار است. اغلب لازم است مقدار داروی ضد صرع رادر هنگام حاملگی تغییر بدهیم.بسیاری از خانم های حامله از ترس اینکه مبادا داروهایی که می خورند به فرزندشان آسیب برساند خودسرانه اقدام به کم کردن مصرف داروهای ضدصرع می کنند .گرچه آنها نمی دانند که با این کار ممکن است حملات آنها افزایش یافته و همین تشنج ها باعث آسیب رساندن به کودکشان و حتی سقط جنین شود. خطرات داروهای ضدصرع برای جنینی که در رحم وجود دارد، کم می باشد. اما در مواردی که مادر از چند داروی ضد صرع با مقادیر زیاد استفاده می کند، این خطرات بیشتر می باشد. احتمال بدنیا آمدن نوزادان غیر طبیعی در مادران سالم 2 درصد می باشدو این احتمال در مادرانی که فقط از یک داروی ضدصرع استفاده می کنند 6 در صد می باشد( نسبتاٌ کم ) ودر مادرانی که از سه داروی ضدصرع به طور همزمان استفاده می کنند حدود 20در صد می باشد( کاملاٌ زیاد ) بنابر این قبل از بارداری ، اهمیت زیادی دارد که پزشک ، بیمارش را به حداقل دارویی که باعث کنترل صرعش بشود، برساند. شایع ترین ناهنجاری که در نوزادانی که از مادران مبتلا به صرع بدنیا می آیند دیده می شود ، شکاف کام یا لب شکری می باشدکه در یک سوم ناهنجاریها مشاهده می شود. اسپاینابیفیدا یک عارضه جانبی وخیم تر این داروها می باشد که در نوزادان مادرانی که از داروی سدیم والپروات (یک تا دودرصد تولدها ) یا کاربامازپین ( نیم تا یک درصد تولدها ) استفاده می کنند دیده می شود. بیمارانی که از چنین داروهایی استفاده می کنند می توانند در حین بارداری اقدام به سونوگرافی و آزمایش های خونی کنند تا در صورت مشاهده وجود بیماری اسپاینابیفیدا در جنین شان ، در صورت تمایل اقدام به سقط جنین نمایند. تمام خانم هایی که داروهای ضدصرع مصرف می کنند باید از قرص های اسیدفولیک قبل از بارداری و در طی سه ماهه اول بارداری استفاده کنند،زیرا با این کار ، خطر سقط جنین و بروز ناهنجاری های جنینی به خصوص اسپاینا بیفیدا را کم می کنند ( امروزه بحث بر این است که تمام خانمها صرف نظر از اینکه از داروهای ضدصرع استفاده می کنند و یا اینکه سالم هستند باید از قرص های اسید فولیک در طی این دوره استفاده نمایند).در ماه آخر بارداری ، ویتامین K باید به مادر داده شود، و نوزاد نیز باید ویتامین K دریافت دارد زیرا داروهای ضد صرع باعث کاهش این ویتامین در بدن می شوند. در صورتی که نوزاد به اندازه کافی ویتامین K نداشته باشد، خون اوممکن است به خوبی منعقد نشده و بنابر این مشکلاتی با خونریزی و خونریزی مغزی داشته باشد. تغذیه با شیر مادر خام هایی که از داروهای ضد صرع استفاده می کنند معمولاٌ می توانند بدون هیچ خطری از پستان خود به نوزادشان شیر بدهند . زیرا اکثر داروهای ضد صرع ، خیلی کم وارد شیر موجود در پستانها می شوند. فقط در هنگامی که داروهای اتوسوکسماید یا فنوباربیتال با مقادیر زیاد خورده می شود، می تواند مقدار زیادی از این داروها وارد شیر شود. داروی فنوباربیتال که وارد شیر می شود ، می تواند باعث خواب آلودگی نوزاد شود. خطرات قطع خودسرانه داروهای ضدصرع در دوران بارداری قطع خودسرانه داروهای ضدصرع در خانم های مبتلا به صرع باردار موجب شیوع اختلالات مادرزادی در نوزادان می شود.هرگونه کاهش یا قطع خودسرانه دارو در طول بارداری نه تنها خطر بروز اختلالات مادرزادی را در نوزاد کم نکرده ،بلکه موجب افزایش خطر تشنج در مادر و شیوع اختلالات مادرزادی ناشی از آن در نوزاد می شود. متخصصان مغز و اعصاب انجمن صرع در این باره معتقدند تنها داروی " ترمتادیون" است که نباید در حاملگی مصرف شود. همچنین سدیم والپروات نسبت به دیگر داروها اختلالات بیشتری ایجاد می کند و عوارض دیگر داروها نیز کم و بیش یکسان است . بنابر این در هر صورت داروی تجویز شده قبل از بارداری باید طی این دوران مصرف شود. به گفته متخصصان نوزاد متولد شده از مادر مصروع ،مشکل چندانی نخواهد داشت، اما از آنجا که مقدار کمی دارو از جفت رد می شود، ممکن است کمی بی تحرکی و خواب آلودگی برای کودک پیش آید که این امر نگران کننده نیست و حالتی موقتی دارد . همچنین مادرانی که فنی توئین ، فنوباربیتال و پریمیدون دریافت می کنند باید برای جلوگیری از خطر خونریزی نوزاد در ماه آخر بارداری ، ویتامین K ( زیر نظر پزشک ) تزریق نمایند. شیرین شهریاری ( کارشناس بهداشت روان ) منابع مورد استفاده : فصلنامه صرع و سلامتی ، شماره 20 ، سال ششم ( انجمن صرع ایران ) " " " : بهداشت روان برای کارشناسان بهداشتی ( دکتر جعفر بوالهری )

[ ۱۳۸٧/٦/۱۱ ] [ ۱۱:٥٦ ‎ق.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]