فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

حاملگی های پرخطر و مراقبت های مورد نیاز

حاملگی های پرخطر و مراقبت های مورد نیاز

تهیه کننده:ملیحه حسینی طباطبایی کاردان مامایی مرکز بهداشتی درمانی سدکی

منبع: دکتر قره خانی پرویز ، شیرین قاضی زاده،دکترساداتیان سید اضغر، دکتر آقازاده نائینی افسانه، تظاهرات اصلی و درمان بیماری ها- اورژانس های زایمان و بارداری

ارتقای سلامت مادران یکی از ارکان اساسی مراقبتهای بهداشتی درمانی است، از این رو  به عنوان یکی از گروههای آسیب پذیر مورد توجه خاص سیاستگذاران برنامه سلامت قرار گرفته است و با بهبود شاخص دسترسی کمی به خدمات و توجه به ارتقای کیفی خدمات از طریق تعیین رویکردی مناسب به منظور شناسایی زودرس مادران در


معرض خطر و ارجاع به موقع آنان ، می توان باعث کاهش مرگ و میر مادران شد، در نتیجه باید برای تشخیص و کشف حاملگی های پرخطر توجهات ویژه ای انجام شود.

حاملگی های پرخطر حاملگی است که در آن مادر یکی از شرایط زیر را داشته باشد :

3سابقه سقط – مول

3 سابقه مرده زایی در آخرین حاملگی

3سابقه فشارخون بالا

3سابقه پراکلامپسی و یا اکلامپسی در حاملگی های قبلی

3سابقه خونریزی بیش از اندازه طبیعی بعد از زایمان

3سابقه زایمان زودرس ( کمتر از 37 هفته )

3سابقه زایمان دیررس ( بیشتر از 42 هفته )

3سابقه جداشدن زودرس جفت

3سابقه جفت سرراهی

3سابقه مرگ نوزاد در هفته اول تولد

3سابقه حاملگی نابجا یا خارج رحمی

3سابقه تولد نوزاد با وزن کمتر از 2500 گرم

3سابقه تولد نوزاد با وزن بیشتر از 4000 گرم

3سابقه سقط های مکرر ( حداقل 3 بار سقط متوالی )

3سابقه سزارین

3سابقه زایمان سخت یا سریع

3سابقه دیابت بارداری

3سابقه نازایی

3سابقه بیماری های زمینه ای ( قلب-کلیه-صرع-دیابت...

حاملگی های زیر 18 و بالای 35 سال ، حاملگی با فاصله کمتر از 3 سال و حاملگی پنجم و بالاتر ، چند قلویی ، بارداری اول ، حاملگی ناخواسته ، اعتیاد به مواد مخدر ، BMI غیر طبیعی ( در ابتدای بارداری ) نیز جزء حاملگی های پرخطر  محسوب می شوند.

اقدامات قبل از ارجاع

تشنج: باز کردن راه هوایی  با گذاشتن ایروی ، خواباندن مادر به پهلوی چپ ، عدم تجویز مایعات و مواد خوراکی از راه دهان

شوک: عدم تجویز مایعات و مواد خوراکی از اه دهان ، گرم نگهداشتن مادر ، خوابانیدن مادر به پهلوی چپ و بالا نگه داشتن پاها از سطح بدن

کاهش یا نبود حرکت جنین: به مادر یک لیوان شربت قند بدهید و  به او بگویید به پهلوی چپ بخوابد و تعداد حرکت جنین را به مدت 2 ساعت شمارش کند. 10 حرکت در 2 ساعت طبیعی است و در کمتر از آن مادر را ارجاع دهید.

 

 

 

 

برخی از مهمترین علایم خطر دوران بارداری به شرح زیر می باشد

ارجاع فوری به مرکز بهداشتی درمانی یا بیمارستان

خروج هر مقدار خون تیره یا روشت از مهبل (بیشتر از لکه بینی)0

خونریزی

خروج ناگهانی مایع آمنیوتیک از مهبل

پارگی کیسه آب

خروج تدریجی مایع آمنیوتیک از مهبل

آبریزش

هر نوع درد خفیف یا شدید متناوب یا متوالی در هر ناحیه از شکم و پهلوها

درد شکم یا پهلوها

حرکات غیرارادی سراسر یا قسمتی از بدن که اغلب با خشکی و سفتی عضلات همراه است.

­ تشنج

عدم پاسخگویی مادر به تحریکات وارده ( نیشگون ، ضربه و ... ) یا عدم درک زمان و مکان

اختلال هوشیاری

نبض تند و ضعیف (110 بار و بیشتر در دقیقه ) و فشارخون سیستولیک کمتر از 90 میلیمتر جیوه

­شوک

خروج لکه خونی از مهبل

لکه بینی

استفراغهای مکرر و با شدت زیاد که باعث کم آبی بدن مادر شود.

استفراغ شدید یا خونی

احساس سوزش به هنگام ادرار کردن

سوزش ادرار

فشار خون 90 – 140 ویابیشتر

فشار خون بالا

نبض بیشتر از 100 و تنفس بیشتر از 20 تا در دقیقه

تعداد نبض و تنفس بیش از حد طبیعی

هر نوع صدمه به اعضای مختلف بدن بویژه شکم و لگن مادر

ضربه

وجود هرگونه درد یا ورم یکطرفه در ساق یا ران

ورم و درد یکطرفه ساق و ران

دمای بدن مادر 38 درجه و بیشتر

تب

زرد بودن سفیدی چشم

زردی

رفتار و گفتار مادر با افراد طبیعی فرق می کند (جنون )

بیماری روانی شدید

کاهش یا نبود حرکت جنین بعد از هفته بیستم بارداری

­کاهش یا نبود حرکت جنین

خروج هرگونه چرک و ترشحات بدبو  و عفونی از مهبل

ترشحات چرکی و بدبو مهبل سوزش تناسلی

ارجاع غیرفوری به مرکز بهداشتی درمانی

ظهور بثورات پوستی قرمز رنگ صاف یا برجسته یا ضایعات تاولی

بثورات پوستی

افزایش 30 میلیمتر جیوه به فشار سیستولی و 15 میلیمتر جیوه به فشار دیاستولی نسبت به مراجعه قبلی

افزایش تدریجی فشارخون

افسردگی –پرخاشگری– اختلال درخواب و اشتها...

بیماری روانی خفیف

کم رنگ بودن مخاط ملتحمه چشم به همراه کم رنگ بودن زبان و بستر ناخنها ( هموگلوبین کمتر از 11 )

رنگ پریدگی شدید / آنمی

وجود ورم در دست و صورت یا اندامها

ورم دست و صورت

                                                                                           

 

[ ۱۳٩۳/٦/٢٩ ] [ ٧:٥٧ ‎ق.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]