فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

زیتون

زیتون

جواد شهرکی. کارشناس مبارزه با بیماری های شبکه بهداشت و درمان هیرمند

منابع: خواص درمانی زیتون - نویسنده: دکترحسین میرنظامی.ناشر: دانش نگار- سال انتشار: 1377    
تکنولوژی زیتون و فرآورده های آن- تألیف"آقای مهندس شهرام مقصودی "

خواص میوها و سبزی های خوراکی - تالیف " مرتضی نظری "

زیتون درختی است همیشه سبز دارای برگ های دراز و باریک و گل های آن خوشه ای است. میوه آن بیضی شکل و به اندازه یک انگور درشت، گوشت دار و به رنگ سبز می باشد. دارای گونه های مختلف می باشد:

الف) olea europaeal: که همان زیتون معمولی است درختی بلند با برگ های سبز تیره و خال های سفید، گل های آن سفید و


میوه آن تخم مرغی شکل است.

ب) Olea ferruginea: این درخت شباهت زیادی به زیتون معمولی دارد. با این تفاوت که برگ هایش بزرگ تر و پشت برگ ها به رنگ قرمز است. این گونه زیتون در بلوچستان و شهرستان ایرانشهر دیده می شود. زیتون اغلب در اوایل خرداد شروع به گل دادن می کند و میوه آن در آذر و دی ماه کاملاً رسیده و دارای رنگ تیره می باشد .

در مذاهب مختلف درخت زیتون همواره مورد توجه و شاخص بوده است.خداوند متعال در سوره های متعددی از قرآن مجید (انعام، نحل، مومنون، نور، عبس، تین) از درخت زیتون به عنوان یکی از نعمت های ارزنده خود برای بشر یاد می کند و حتی به آن قسم می خورد.

میوه، برگ و پوست این درخت برای مصرف غذایی و درمانی مورد استفاده قرار می گیرد. از میوه زیتون، روغن زیتون استخراج می شود که مصارف خوراکی و دارویی دارد. باید دانست که هرگاه میوه زیتون  را به قصد خوردن، مستقیماً از درخت بچینید، شدیداً تلخ خواهد بود و این تلخی به سبب گلوکوزید است که درآن وجود دارد. بهترین آن زیتون سبز است که در آب نمک (شوری) پرورده باشند و به همراه غذا خورده می شود.

خواص درمانی و طریقه مصرف:

درکتاب (منبع شماره2) بیش از70 نسخه شفابخش در مورد خواص زیتون و روغن زیتون  آورده شده که در ادامه چند نمونه آن ذکر می گردد.

روغن زیتون: روغن زیتون به عنوان یک عامل ضد پیری و ضد سرطان(دارای اسیدهای چرب غیر اشباع و آنتی اکسیدان هایی مثل پلی فنول ها و فلاوونوئیدها)، یک عامل ضد انعقاد خون و انسداد شریانی، ضد برخی بیماری های قلبی وکاهنده کلسترول خون (یک قاشق از روغن زیتون را هرصبح میل نمایید)، رفع کننده قولنج، دل پیچه، خارج کننده کرم و پاک کننده معده، خردکننده سنگ مثانه، دفع کننده سنگ های صفراوی، رفع کننده یبوست مزمن، افزایش ترشحات ادرار، حیض، عرق، سیاتیک و سرین می باشد.

هر10 عدد زیتون به عنوان 1 واحد چربی است و دارای 45 کیلو کالری انرژی است. پس اصلاً خاصیت کاهش دهنده وزن ندارد. اثرمثبت زیتون بدلیل وجود روغن های غیر اشباع (MUFA)موجود درآن است که برای بدن بسیارمفید است و بدن باید آنها رادریافت کند.

زیتون پرورده: خوردن زیتون پرورده با غذا مقوی معده، اشتها آور و قابض می باشد. ایجاد بی خوابی می کند. قدرت جنسی را زیاد می کند و اسراف درخوردن آن باعث کم خونی و لاغری می شود.

ضماد میوه زیتون: این ضماد برای رفع پوسته شدن و شوره سر مناسب است.

جوشانده برگ زیتون: 20عدد(50گرم ) برگ زیتون را شسته و در یک لیترآب به مدت 15دقیقه بجوشانید و صاف شدة آن را با مقداری قند مصرف نمایید( به مدت 15روز). برای پائین آوردن فشارخون، نقرس و عوارض روماتیسم مفید است.

ضماد برگ زیتون: ضماد برگ زیتون برای ورم های گرم چشم و التیام زخم سر که بر اثر بریدگی ایجاد شده باشد و هم چنین مخملک مناسب است.

دم کرده برگ زیتون: 50 گرم از برگ ها را در یک لیترآب دم کرده و برای رفع تب میل نمایید. مضمضه با آب دم کردة برگ زیتون برای تسکین درد دندان مناسب است. شستشو با این دم کرده برای زخم های مقعد و رحم نافع است.

صمغ درخت زیتون: این صمغ مقوی ذهن و حافظه و قوی از کندر است. برای سرفه مزمن و اخراج بلغم و رفع رطوبت جراحت ها مفیداست (به صورت مرهم روی زخم ها گذارده می شود و موجب رویائیدن گوشت می شود).

زیتون در روایات :

زیتون، یکی از میوه هایی است که سرشار از فسفر، گوگرد، کلسیم، آهن، پتاسیم و منگنز می باشد، بنحوی که مصرف مستقیم یا روغن گرفته شده از آن، دارای فواید منحصر به فردی می باشد، چنانچه این امر در گفتار ائمه اطهار (ع) نیز به وضوح ذکر شده است. روایات زیادی از ائمه نقل شده بود که فقط به ذکر دو نمونه بسنده شده است:

امام رضا(ع)، ازحضرت علی(ع) نقل کرده که رسول خدا (ص) فرمود : "زیتون را بخور و آن را بر بدنت بمال؛ زیرا هرکس آن را بخورد و با آن روغن مالی کند، شیطان چهل روز به آن نزدیک نمی شود". ( عیون الخبار ج2.ص42)

توضیح : شیطان به معنی همان میکروب است.

 پیامبر خدا (ص): " چه نیکو مسواکی است زیتون، از درختی خجسته! دهان را خوش بو می کند، جرم دندان را می برد و مسواک من و پیامبران پیشین است."

امام صادق (ع) می فرمود: محبوب ترین غذای رنگی بر رسول خدا (ص) سرکه و زیتون بود که غذای انبیاء است. 
پیام آخر: زیاده روی در هر امری مضّر است. هر چند زیتون یک ماده گیاهی است و فواید زیادی هم دارد ولی توصیه می شود درحد متعادل آن را مصرف کنید.  

[ ۱۳٩۳/٦/٢٩ ] [ ۸:٠٧ ‎ق.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]