فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

نمک و فشار خون

نمک و فشار خون

هادی جهانتیغ-کارشناس بهداشت عمومی= محمد جهانتیغ بهورز خانه بهداشت جنگیخون

منبع: دفتربهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت درمان آموزش پزشکی - مجموعه دستورالعمل های کشوری نظام مراقبت بیماریهای غیرواگیر- وزارت بهداشت درمان آموزش پزشکی

فشارخون بالا چیست؟ فشارخون در واقع همان نیروی خون است که به رگ ها وارد می شود. قلب خون را به درون رگ ها پمپ    می کند و به


 این ترتیب خون در تمام بدن حمل می شود. فشارخون بالابه افزایش خون سیستولی بالاتر یا مساوی 140میلی مترجیوه، فشارخون دیاستولی بالاتر یا مساوی 90میلی متر جیوه یا یکی از هر دو حالت اطلاق می شود.

امروزه فشارخون بالا یکی از مشکلات بهداشتی در جهان محسوب می شود. فشارخون بالاسبب افزایش خطر حملات قلبی، سکته و نارسایی کلیه می شود. خطر این عوارض در صورت وجود بیماری دیابت افزایش می یابد. فشارخون بالا قابل پیشگیری و درمان است. با پیشگیری و کنترل فشارخون بالا مرگ و ناتوانی از بیماریهای قلبی و عروقی کاهش می یابد.

پیشرفت فشارخون بالا بارعایت نکات زیر کاهش می یابد:

- کاهش مصرف نمک                                                                      - رعایت رژیم غذایی متعادل و ثابت نگهداشتن وزن ایده ال

- پرهیز از مصرف الکل و استعمال دخانیات                                                                  - فعالیت بدنی منظم

تغذیه چگونه بر فشارخون تاثیر می گذارد؟

- مصرف غذاهای حاوی نمک یا سدیم زیاد می تواند فشارخون را بالا ببرند.

- افزایش وزن بدن باعث بالا رفتن فشارخون می شود.

-کاهش وزن بدن می تواند باعث کاهش فشارخون شود.

-کاهش میزان مصرف چربی از فشارخون بالا پیشگیری می کند.

نمک چگونه باعث افزایش فشارخون می شود؟

وقتی که مقدار زیادی از غذاهای شور و پرنمک خورده شود، مقدار زیادی سدیم وارد بدن می شود. به دنبال آن بدن مقدار زیادی آب جذب می کند تا بتواند سدیم اضافی را از خود خارج سازد. این مساله باعث افزایش فشارخون در بعضی از افراد خواهد شد. بنابراین آب اضافه شده به بدن باعث افزایش فشار برقلب و رگ های خونی می شود.

طبق توصیه های استاندارد بهتر است که میزان سدیم دریافتی در روز بیشتر از 2300میلی متر یا کمتر از5 گرم (یک قاشق مرباخوری) نمک نباشد. متاسفانه اغلب افراد بیشتر از این مقدار در روز سدیم دریافت می کنند. توصیه شده است که بیماران قلبی، افرادی که فشارخون بالا دارند و همچنین افراد بالای 50 سال روزانه کمتر از 1500میلی گرم سدیم که معادل 3 گرم نمک است، مصرف کنند.

در چه غذاهایی مقدار نمک زیاد است؟

- غذاهای فرآیند شده و آماده از قبیل همبرگر، سوسیس و کالباس، ماهی دودی و غذاهای کنسروی و انواع پیتزا

- تنقلاتی نظیر چوب شور، ذرت بوداده، فرآورده های غلات حجیم شده، آجیل ها و مغزها

- انواع سس ها از قبیل کچاپ، سس سویا سالاد و رب گوجه فرنگی

- انواع پودر سوپ آماده

- سیب زمینی سرخ شده همراه بانمک،چیپس سیب زمینی

- انواع ترشی های آماده و شورها (خیار شور و کلم شور)

- پنیرهای پرنمک

برای کنترل فشارخون چه نکاتی را رعایت کنیم؟

- از غذاهای متنوع استفاده کنید. به عبارت دیگر روزانه از مواد غذایی موجود در 5 گرم اصلی غذایی (نان و غلات، میوه ها، سبزی ها، شیر و لبنیات، پروتئین ها) به مقدار توصیه شده مصرف کنید.

- از غذاهای سرشار از فیبر نظیر (نان سنگک و جو کم نمک)، ماکارونی سبوس دار، میوه ها و سبزی های تازه استفاده کنید.

- روزانه از سبزی ها و میوه ها به مقدار بیشتری استفاده کنید (حداقل 5 وعده در روز).

- روغن های گیاهی (آفتابگردان، کانولا، روغن زیتون)را به جای روغن های حیوانی انتخاب نمایید.

- غذاهایی باحداقل اسیدهای چرب ترانس و اشباع را انتخاب کنید. از مصرف غذاهای سرخ شده، گوشت های پرچرب، کیک ها، کلوچه ها و شیرینی خامه ای که چربی بالا دارند پرهیز کنید.

- نان هایی را مصرف کنید که در تهیه آنها جوش شیرین به کار نرفته است.

- مصرف غذاهای کنسروی و غذاهای آماده را که در خارج از منزل تهیه می شوند را محدود کنید. این غذاها حاوی مقادیر زیادی نمک و چربی هستند.

- برای بهبود طعم غذا به جای نمک از انواع سبزی های معطر، سیر، آب لیمو و آب نارنج استفاده کنید.

چگونه می توان مقدار نمک دریافتی را کاهش داد؟

- در هنگام خوردن غذا  از نمکدان استفاده نکنید.

- برچسب های تغذیه ای را مطالعه کرده و غذاهایی را انتخاب کنید که مقدار سدیم کمتری دارند.

- مواظب نمک پنهان که در همه مواد غذایی وجود دارد باشید.

- ادویه هایی را استفاده کنید که در تهیه ی آن از نمک استفاده نشده است.

 

[ ۱۳٩٤/۸/٥ ] [ ٦:٥۱ ‎ب.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]