فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

خودمراقبتی سازمانی

محمود فاطمی–  معاون فنی معاونت بهداشتی

منبع: دستورعمل اجرایی برنامه آموزش وارتقای سلامت، وزارت بهداشت درمان وآموزش پزشکی، معاونت بهداشت،دفتر آموزش و ارتقای سلامت، پاییز 1394، نسخه 1/0

خودمراقبتی سازمانی فرآیندی انتخابی، مشارکتی و فعال برای ارتقای سلامت یک سازمان‌‌ است که توسط ائتلافی از اعضای سازمان، طراحی، اجرا، پایش و ارزشیابی می‌شود. هدف در این رویکرد، ایجاد محیط کار سالم از طریق اجرای برنامه ها و خط مشی های ارتقای سلامت در محل کار، خلق محیط فیزیکی و فرهنگ حمایتی و تشویق شیوه زندگی سالم با همکاری کارکنان و کارفرمایان است.


خودمراقبتی سازمانی

محمود فاطمی–  معاون فنی معاونت بهداشتی

منبع: دستورعمل اجرایی برنامه آموزش وارتقای سلامت، وزارت بهداشت درمان وآموزش پزشکی، معاونت بهداشت،دفتر آموزش و ارتقای سلامت، پاییز 1394، نسخه 1/0

خودمراقبتی سازمانی فرآیندی انتخابی، مشارکتی و فعال برای ارتقای سلامت یک سازمان‌‌ است که توسط ائتلافی از اعضای سازمان، طراحی، اجرا، پایش و ارزشیابی می‌شود. هدف در این رویکرد، ایجاد محیط کار سالم از طریق اجرای برنامه ها و خط مشی های ارتقای سلامت در محل کار، خلق محیط فیزیکی و فرهنگ حمایتی و تشویق شیوه زندگی سالم با همکاری کارکنان و کارفرمایان است. برای تحقق این امر اقدامات زیر در موقعیت های مختلف (محل کار دولتی یا خصوصی، مدرسه، دانشگاه، کارگاه، کارخانه و ...) که حداقل دارای20 نفر هستند، می تواند به ایجاد محیط کار سالم کمک کند:

- تشکیل شورای ارتقای سلامت

- برگزاری کارگاه برنامه ریزی عملیاتی مشارکتی برای اعضای شورا

- تدوین برنامه عملیاتی توسط شورا

- اجرای برنامه های ارتقای سلامت تدوین شده در محیط کار

- پایش و ارزشیابی برنامه توسط شورا

اعضای شورای ارتقای سلامت در سازمان (محل کار، دانشگاه، کارگاه، کارخانه و ...) می تواند شامل افراد زیر باشد:

- رییس، معاون اجرایی، معاون مالی و روابط عمومی سازمان

- مدیر HSE (در صورت وجود HSE در سازمان)

- نمایندگان کارکنان در بخش های سازمان (بهگر، رابط سلامت و....)

- کارشناس بهداشت حرفه ای (در صورتیکه بالای 500 نفر باشد)

- معاون آموزشی، دانشجویی فرهنگی و نمایندگان دانشجویان دانشگاه (در صورتی که سازمان، دانشگاه باشد)

اعضای شورای ارتقای سلامت در مدرسه می تواند شامل افراد زیر باشد: مدیر یا معاون اجرایی مدرسه، مربی یا رابط بهداشت، مراقب پرورشی، نمایندگان معلمین مدرسه، نمایندگان دانش آموزان، نماینده شوراهای محلی

نماینده انجمن اولیا و مرابیان و مسوول بوفه و تهیه و توزیع مواد غذایی

وظایف شورا شامل موارد زیر است:

- عضویت در پورتال ملی خودمراقبتی

- برگزاری منظم جلسات (حداقل هر سه ماه یک بار)

- تعهد در اجرای مصوبات

- همکاری در جهت برگزاری جلسات آموزشی خودمراقبتی برای کارکنان

- تدوین و اجرای برنامه عملیاتی

- ثبت برنامه عملیاتی در پورتال خودمراقبتی

- درگیر کردن کارکنان در اجرا و توسعه برنامه

- ارزشیابی داخلی (هر شش ماه) و بازنگری برنامه

- اصلاح/ تغییر خط مشی های سازمان به منظور داشتن محیط کار سالم

دانشگاه های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی موظف هستند برای اجرای برنامه خود مراقبتی سازمانی اقداماتی شامل شناسایی سازمان های دولتی و غیر دولتی تحت پوشش، فراخوان عضویت در سامانه خودمراقبتی سازمانی (از طریق مکاتبه، اجرای کمپین، برگزاری همایش و جلسات توجیهی با مدیران سازمان ها) اقدامات تشویقی برای تشکیل شورای ارتقای سلامت محل کار (عضویت در ائتلاف بزرگ محیط های حامی سلامت، معرفی محل کار سالم نمونه در رسانه ها و شرکت در جشنواره نهادهای تاثیرگذار بر سلامت)، برنامه ریزی کارگاه های آموزشی آنلاین/ حضوری، اطلاع رسانی در خصوص ثبت برنامه عملیاتی در پورتال ملی خودمراقبتی، نظارت بر اجرا و ارزشیابی برنامه عملیاتی تدوین شده توسط اعضای شورای ارتقای سلامت سازمان ها از طریق پورتال ملی خودمراقبتی انجام دهند.

مراحل اجرای برنامه:

1. تشکیل جلسه با معاون بهداشتی و مدیران گروه/ کارشناس مسئول سایر واحدها به منظور معرفی برنامه و جلب حمایت از برنامه توسط مدیرگروه آموزش و ارتقای سلامت

2. برگزاری جلسات توجیه ی برای کارشناسان گروه آموزش و ارتقای سلامت دانشگاه و مراکز تابعه

3. تشکیل جلسه با روسای مراکز بهداشت شهرستان ها توسط گروه آموزش و ارتقای سلامت به منظور توجیه و جلب حمایت از برنامه

4. جلب حمایت روسا و مسوولین سازمان های تحت پوشش از طریق مکاتبه و جلسات توجیهی توسط کارشناس آموزش و ارتقای سلامت

5. برگزاری دوره های آموزشی برنامه ملی خودمراقبتی: سامانه خودمراقبتی سازمانی در پورتال ملی خودمراقبتی، برنامه ریزی عملیاتی مشارکتی سازمانی  برای کارشناسان آموزش و ارتقای سلامت و کارکنان حوزه بهداشت مراکز تابعه توسط گروه آموزش و ارتقای سلامت دانشگاه

6. تامین و توزیع فرم و چک لیست های مورد نیاز برنامه

7. شناسایی سازمان های دولتی و غیر دولتی تحت پوشش توسط بهورز، کارشناس مراقب سلامت، کارشناس آموزش و ارتقای سلامت شهرستان

8. طراحی و اجرای کمپین ملی/ منطقه های برای حساس سازی سازمان ها به منظور تشکیل شورای ارتقای سلامت و ثبت نام در سامانه خودمراقبتی سازمانی در پورتال ملی خودمراقبتی از طریق کانال های ارتباطی مختلف توسط کارشناسان گروه آموزش و ارتقای سلامت در شروع و در حین اجرای برنامه به صورت فصلی

9. برگزاری جلسات مشورتی با سازمان های دولتی و غیر دولتی برای تشکیل شوراهای ارتقای سلامت توسط کارشناسان آموزش و ارتقای سلامت

10. نظارت بر ثبت نام و فرم های مربوطه سازما ن های حامی سلامت تحت پوشش توسط بهورز، کارشناس مراقب سلامت، کاردان یا کارشناس ناظر مراکز بهداشتی درمانی و مراکز سلامت جامعه، کارشناس آموزش و ارتقای سلامت شهرستان و دانشگاه

11. برگزاری کارگاه برنامه ریزی عملیاتی مشارکتی برای اعضای شورای ارتقای سلامت محل کار (در صورت تمایل به برگزاری دوره ی حضوری) توسط کارشناسان آموزش و ارتقای سلامت

12. بررسی فرم تدوین برنامه عملیاتی توسط کارشناسان آموزش و ارتقای سلامت شهرستان، دانشگاه

13. ارزشیابی خارجی عملکرد سازمان های حامی سلامت تحت پوشش طبق چک لیست خودمراقبتی سازمانی سالانه توسط کارشناسان آموزش و ارتقای سلامت

14. تهیه شاخص های درصد پوشش برنامه خودمراقبتی سازمانی، درصد سازمان های دولتی حامی سلامت، درصد سازمان های غیر دولتی حامی سلامت، درصد مدارس حامی سلامت تحت پوشش به صورت فصلی توسط بهورز، کارشناس مراقب سلامت، کاردان یا کارشناس ناظر مراکز بهداشتی درمانی و مراکز سلامت جامعه، کارشناس آموزش و ارتقای سلامت شهرستان و دانشگاه

15. ثبت، تعیین و تحلیل وضعیت شاخص های مذکور در پنل مدیریت اطلاعات سلامت توسط بهورز، کارشناس مراقب سلامت، کاردان یا کارشناس ناظر مراکز بهداشتی درمانی و مراکز سلامت جامعه، کارشناس آموزش و ارتقای سلامت شهرستان و دانشگاه

16. طراحی و اجرای مداخلات برای بهبود شاخص ها توسط بهورز، کارشناس مراقب سلامت، کاردان یا کارشناس ناظر مراکز بهداشتی درمانی و مراکز سلامت جامعه، کارشناس آموزش و ارتقای سلامت شهرستان و دانشگاه

[ ۱۳٩٥/٢/٢٠ ] [ ۸:٥٦ ‎ب.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]