فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

پیشگیری از اعتیاد نوجوانان و جوانان

تهیه و تنظیم: فاطمه سنچولی – کارشناس سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس- شبکه نیمروز

منبع: مشکلات نوجوانی و جوانی، تألیف ابوالقاسم اکبری -آسیب شناسی کجروی های اجتماعی، تألیف دکتر حسین فرجاد

تعریف: رفتارهای پر خطر ، رفتارهای مخاطره آمیزی هستند که می توانند در حال  یا آینده سبب بروز مشکلات و بیماریهای جسمی و روانی و آسیبهای اجتماعی در افراد گردند نظیر:

استعمال دخانیات، مصرف الکل، سوء مصرف مواد مخدر و داروهای غیر مجاز ( داروهای نشاط آور ، آرام بخشها و داروهای نیرو زا ) ، اعمال خشونت و رفتارهایی که منتج به بروز آسیب و صدمه به خود و دیگران شوند ، رفتارهای جنسی پر خطر ( زود هنگام و حفاظت نشده ) ، فرار از خانه یا مدرسه و ... یکی از مشکلات عمده ای که نسل جوان جامعه با آن رو به روست،


پیشگیری از اعتیاد نوجوانان و جوانان

تهیه و تنظیم: فاطمه سنچولی – کارشناس سلامت نوجوانان، جوانان و مدارس- شبکه نیمروز

منبع: مشکلات نوجوانی و جوانی، تألیف ابوالقاسم اکبری -آسیب شناسی کجروی های اجتماعی، تألیف دکتر حسین فرجاد

تعریف: رفتارهای پر خطر ، رفتارهای مخاطره آمیزی هستند که می توانند در حال  یا آینده سبب بروز مشکلات و بیماریهای جسمی و روانی و آسیبهای اجتماعی در افراد گردند نظیر:

استعمال دخانیات، مصرف الکل، سوء مصرف مواد مخدر و داروهای غیر مجاز ( داروهای نشاط آور ، آرام بخشها و داروهای نیرو زا ) ، اعمال خشونت و رفتارهایی که منتج به بروز آسیب و صدمه به خود و دیگران شوند ، رفتارهای جنسی پر خطر ( زود هنگام و حفاظت نشده ) ، فرار از خانه یا مدرسه و ... یکی از مشکلات عمده ای که نسل جوان جامعه با آن رو به روست، خطر اعتیاد و گرایش به مصرف مواد مخدر است. از آن جا که مصرف این گونه مواد در بین جوانان و نوجوانان رو به افزایش است، وظیفه والدین، مربیان و سایر نهادهای اجتماعی برای آگاه ساختن قشر جوان از عواقب مصرف مواد مخدر به مراتب سنگین تر از قبل می شود.

عوامل مؤثر در اعتیاد

- زمینه های خانوادگی

- فقر مادی خانواده                                                                

- عدم آگاهی و کم سوادی

- اختلافات خانوادگی

- ویژگی های جوانان و نوجوانان

- فشار دوستان و همسالان

نقش خانواده در آگاه سازی نوجوانان:

1) آموزش معیارهای «خوبی» و «بدی»:

ارزش های پسندیده اخلاقی، رفتارهای مناسب اجتماعی، انتظارات جامعه از یک نوجوان مسئول، اهمیت رشد و بالندگی نوجوان برای پیشرفت اجتماعی که در آن زندگی می کند و... را به آنها بیاموزند.

۲) یادگیری مقررات خانه، مدرسه و اجتماع:

رعایت آئین نامه های انضباطی و ضوابط و قوانین مدونی که در مدارس اجرا می شوند، می تواند مانعی بر بسیاری از کجروی های اجتماعی شوند. اهمیت به نظم و انضباط، داشتن رفتارهای موجه، شیوه تفکر سالم و... از نکات ارزشمندی است که می توان به نوجوانان و جوانان یاد داد.

3) الگوی رفتاری خوب برای فرزندان نوجوان :

او همواره نظاره گر اعمال و رفتارهای شماست. والدینی که خود، سیگار می کشند یا در مصرف داروهای مسکن و خواب آور افراط می کنند یا نگرش و دیدگاه شفاف و مشخصی در برابر مصرف مواد مخدر به فرزندان شان ارائه نمی کنند، راه را برای انحراف و تصمیم گیری های نامناسب جوانان هموار می سازند.

۴) تقویت عزت نفس و اعتماد به نفس فرزندان:

فرصت ها و موقعیت هایی برای فرزند نوجوانتان پیش آورید تا او بتواند پیروزمندانه به اهدافش برسد. او را به دلیل توانایی ها و استعدادهایش تشویق و حمایت کنید. این کار به او کمک می کند تا احساس خوبی نسبت به خودش پیدا کند. برداشت های جوان نسبت به توانایی ها و استعدادهایش مهمترین تأثیر را بر عزت نفس او می گذارند. هنگامی که والدین درمی یابند تجربه های دشوار زندگی، اعتماد به نفس و خویشتن داری نوجوان شان را تحت تأثیر قرار داده است، باید به او کمک کنند تا با انتخاب راه و مسیر درست زندگی، خود را از انحطاط، تسلیم و بی ارزشی نجات دهد.

 

 

 

5) ارتباط مؤثر و صمیمانه با نوجوانان:

گوش دادن به صحبت های او، حمایت از رفتارهای مثبت، پسندیده و سالم، توجه کردن به احساسات و عواطف او و پذیرش بی قید و شرط جوانان و نوجوانان به آنها کمک می کند تا با ایجاد رابطه ای نزدیک و صمیمانه با والدین خود درصدد مقابله با بحران های زندگی برآیند. دیدگاه ها و اعتقادتان را با صبوری و انعطاف پذیری به جوانان بیاموزید. اجازه دهید تا با بحث و گفت وگو احساس مسئولیت، ارزشمندی و خودکارآمدی در آنها رشد یابد.

6) فرصت هایی برای تصمیم گیری مسئولانه :

به او یاد بدهید که چگونه با افراد دیگر اجتماع ارتباط برقرار کند. مثلاً زمانی که تنها در جمعی حضور دارد، چه باید بگوید، چه کار باید بکند و... در نظر داشته باشید اگر او فرد شلخته و بی بندوباری نباشد، در مقابل تعارف دوستانش برای سیگار کشیدن و... مطیع نخواهد شد. هر اندازه که تأثیر دوستان و همسالان جوان بر او زیاد شود، نقش والدین و راهنمایانش برای هدایت او کم رنگ تر خواهد شد.

7) هوشیاری درباره انزواطلبی فرزندان:

نوجوانی که دچار افکار پریشان و مأیوس کننده می شود، قابل تأمل و بررسی است، زیرا او اساساً پیامدهای رفتاری خودش را نمی داند. افسردگی برای این گروه از نوجوانان ممکن است زمینه ساز بسیاری از آسیب های اجتماعی مثل روی آوردن به سیگار، مواد مخدر، اعتیاد، فحشاء، بزهکاری و... شود. والدین باید رفتارها و عادات فرزندان نوجوان شان را که احتمال می دهند به دلایلی منجر به افسردگی در آنان شود، مد نظر داشته باشند.

 

 

 

 

 

 

 

 

[ ۱۳٩٥/٥/۳٠ ] [ ۱۱:٢٥ ‎ب.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]