فصلنامه افق طلائی سلامت

معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی زابل

خلاصه کتابچه راهنمای ایمن سازی ویرایش هشتم(1394)

منبع:کتاب برنامه و راهنمای ایمن سازی ویرایش هشتم سال 1394

تهیه کنندگان:حسین دانش زائی،رضا ایمان خواه،عزیزالله مفرح نیا-کارشناسان واحد مبارزه با بیماریها مرکز بهداشت زابل

مقدمه

واکسیناسیون نقشی شگرف در سلامت جامعه ایفا کرده است. پس از تامین آب آشامیدنی سالم، واکسیناسیون بیشترین تاثیر در کاهش مرگ و میر به ویژه مرگ و میر کودکان و افزایش رشد جمعیت را داشته است. ایمن سازی یکی از مؤثرترین روش های پیشگیری از بیمار یهای دوران کودکی است.در حال حاضر کلیه کودکان کشور علیه بیمار یهای سل، هپاتیت ب، فلج اطفال، دیفتری، سیاه سرفه، کزاز، هموفیلوس آنفلوانزای تیپ ب ، سرخک، سرخجه و اوریون واکسینه می شوند. بیماری های سرخک و سرخجه مادرزادی درمرحله حذف قرار دارند، 15 سال است که کشور عاری از بیماری فلج اطفال است، کزاز نوزادی حذف شده و بیمار یهای دیفتری، سیاه سرفه و اوریون کنترل شده اند. میزان شیوع حاملین مزمن هپاتیت ب از بیش از 3 درصد در سال 1370 به کمتر از 2 درصد کاهش یافته است.

برنامه ایمن سازی کشوری

برنامه ایمن سازی کودکان

سن

نوع واکسن

بدو تولد

ب.ث.ژ - هپاتیت ب - فلج اطفال خوراکی

2ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی

4ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی و فلج اطفال تزریقی

6 ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی

12 ماهگی

MMR

18 ماهگی

سه گانه - فلج اطفال خوراکیMMR-

6 سالگی

سه گانه - فلج اطفال خوراکی

نکته ها:

  • •درصورت فقدان کارت ایمن سازی یاسابقه معتبرایمن سازی، پس ازبررسی

خلاصه کتابچه راهنمای ایمن سازی ویرایش هشتم(1394)

منبع:کتاب برنامه و راهنمای ایمن سازی ویرایش هشتم سال 1394

تهیه کنندگان:حسین دانش زائی،رضا ایمان خواه،عزیزالله مفرح نیا-کارشناسان واحد مبارزه با بیماریها مرکز بهداشت زابل

مقدمه

واکسیناسیون نقشی شگرف در سلامت جامعه ایفا کرده است. پس از تامین آب آشامیدنی سالم، واکسیناسیون بیشترین تاثیر در کاهش مرگ و میر به ویژه مرگ و میر کودکان و افزایش رشد جمعیت را داشته است. ایمن سازی یکی از مؤثرترین روش های پیشگیری از بیمار یهای دوران کودکی است.در حال حاضر کلیه کودکان کشور علیه بیمار یهای سل، هپاتیت ب، فلج اطفال، دیفتری، سیاه سرفه، کزاز، هموفیلوس آنفلوانزای تیپ ب ، سرخک، سرخجه و اوریون واکسینه می شوند. بیماری های سرخک و سرخجه مادرزادی درمرحله حذف قرار دارند، 15 سال است که کشور عاری از بیماری فلج اطفال است، کزاز نوزادی حذف شده و بیمار یهای دیفتری، سیاه سرفه و اوریون کنترل شده اند. میزان شیوع حاملین مزمن هپاتیت ب از بیش از 3 درصد در سال 1370 به کمتر از 2 درصد کاهش یافته است.

برنامه ایمن سازی کشوری

برنامه ایمن سازی کودکان

سن

نوع واکسن

بدو تولد

ب.ث.ژ - هپاتیت ب - فلج اطفال خوراکی

2ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی

4ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی و فلج اطفال تزریقی

6 ماهگی

پنج گانه - فلج اطفال خوراکی

12 ماهگی

MMR

18 ماهگی

سه گانه - فلج اطفال خوراکیMMR-

6 سالگی

سه گانه - فلج اطفال خوراکی

نکته ها:

  • •درصورت فقدان کارت ایمن سازی یاسابقه معتبرایمن سازی، پس ازبررسی کامل ودقیق ازجمله حافظه والدین کودک، درصورت نیاز ایمنسازی تکمیل گردد.
  • •ملاک سابقه معتبرایمنسازی سند معتبری )از قبیل کارت واکسیناسیون،ثبت در دفاتر مراکز بهداشتی درمانی، خانه های بهداشت و تیم های سیاروگواهی پزشک( است که نشان دهنده واکسیناسیون فرد باشد.
  • •بعدازآخرین دز واکسن سه گانه در 6سالگی، باید هر ده سال یکبار، واکسن دو گانه بزرگسالان ( Td ) تزریق شود.

برنامه ایمن سازی زنان باردار

در خانم های باردار لازم است دراولین جلسه مراقبت دوران بارداری، وضعیت ایمن سازی براساس جدول زیر بررسی و تصمیم گیری شود.

هم چنین برای اطمینان ازایجاد ایمنی مطلوب برای مادر و کودک، واکسیناسیون باید به نحوی انجام شود که در صورت نیاز به دزدوم، فاصله آن تا زمان تخمینی زایمان، 4 هفته یا بیشتر باشد. در شرایط مراجعه دیرهنگام خانم باردار، حداقل فاصله بین تجویز واکسن و زمان تخمینی زایمان، 2 هفته است.

بدیهی است درهرزمان که مادر مراجعه نماید، باید نسبت به واکسیناسیون وی اقدام شود.

ایمن سازی افراد با تاخیر در واکسیناسیون

با توجه به اهمیت تکمیل واکسیناسیون در زمان مقرر، چنانچه فردی به موقع برای دریافت واکسن های خود مراجعه ننموده باشد، برای رساندن هر چه سریع ترفرد به زمان معمول واکسیناسیون، تنظیم زمان دریافت واکسن ها به شرح ذیل خواهد بود:

  • •حداقل فاصله بین نوبت های اصلی واکسن های سه گانه، فلج اطفال- MMR،  هموفیلوس آنفلوانزای تیپ ب ، نوبت اول و دوم واکسن پنج گانه و نوبت اول و دوم هپاتیت ب: یک ماه
  • •حداقل فاصله بین نوبت دوم و سوم هپاتیت ب: دو ماه
  • •حداقل فاصله بین نوبت اول و سوم پنج گانه: چهار ماه
  • •حداقل فاصله بین نوبت اول و سوم هپاتیت ب: چهار ماه
  • •حداقل فاصله بین نوبت آخرواکسن سه گانه/ پنج گانه و فلج اطفال و یاد آور اول واکسن سه گانه وفلج اطفال :12-6 ماه
  • •حداقل فاصله بین نوبت های یادآور اول و دوم سه گانه و فلج اطفال: یک سال

جدول ایمن سازی کودکانی که در موعد مقرر مراجعه ننموده اند و اولین مراجعه آن ها از سه تا 12 ماهگی است*

زمان مراجعه

واکسن

اولین مراجعه

ب.ث.ژ - پنج گانه- فلج اطفال خوراکی- فلج اطفال تزریقی**

یک ماه بعد از اولین مراجعه

پنج گانه- فلج اطفال خوراکی

سه ماه بعد از دومین مراجعه

پنج گانه- فلج اطفال خوراکی

6 ماه تا یک سال بعد از سومین مراجعه

سه گانه- فلج اطفال خوراکی

6سالگی

سه گانه )حداقل یک سال فاصله با یادآور اول(- فلج اطفال خوراکی

*در هر زمان از مراجعه درصورتی که سن کودک به ۱۲ ماهگی رسیده باشد، باید دز اول واکسن MMR را دریافت کند و سپس دز یادآور واکسن MMR با حداقل فاصله یک ماه تزریق گردد.

** چنانچه اولین مراجعه کودکی در 3 ماهگی باشد، واکسن فلج اطفال تزریقی درنوبت دوم مراجعه تزریق می شود.

جدول ایمن سازی کودکانی که در موعد مقرر مراجعه ننموده اند و اولین مراجعه آن ها از 13 ماهگی تا 6 سالگی است

زمان مراجعه واکسن

واکسن

اولین مراجعه

پنج گانه )تا 59 ماهگی( یا هپاتیت ب وسه گانه )از 60 ماهگی به بعد(فلج اطفال خوراکی و تزریقی – MMR

یک ماه بعد از اولین مراجعه

سه گانه- فلج اطفال خوراکی - هپاتیت بMMR-

یک ماه بعد از دومین مراجعه

سه گانه- فلج اطفال خوراکی

6ماه تا یک سال بعد از سومین مراجعه

سه گانه- فلج اطفال خوراکی - هپاتیت ب

6 سالگی

سه گانه )حداقل یک سال فاصله با نوبت قبلی(- فلج اطفال خوراکی

 

نکات مهم در ایمن سازی کودکانی که از 3 ماهگی تا 6 سالگی درموعد مقرر مراجعه نکرده اند:

  • •در صورتی که مابین دزهای یک واکسن فاصله ای بیش ازمقدار توصیه شده باشد، نیازی به شروع مجدد سری واکسیناسیون از ابتدا یا تجویز دز اضافی نیست و باید برنامه ایمن سازی را ادامه داد.
  • •در صورت مراجعه تاخیری کودک پس از ۴ ماهگی، واکسن تزریقی فلج اطفال در اولین مراجعه و همراه قطره خوراکی تجویز می شود.
  • •در هنگام تزریق اولین نوبت واکسن MMR ،کودک باید حداقل 12 ماهه باشد. چنانچه سن کودک هنگام دریافت اولین نوبت واکسن MMR زیر 18 ماه باشد، به شرط آن که فاصله حداقل یک ماه رعایت گردد، نوبت دوم در سن 18ماهگی تزریق می گردد و چنانچه پس از 18 ماهگی باشد، نوبت دوم با رعایت یک ماه فاصله تزریق می شود.
  • •تزریق واکسن ب.ث.ژ از بدو تولد تا12 ماهگی انجام می شود. بعداز 12ماهگی تزریق ب.ث.ژ ضرورتی ندارد.
  • •از 5 سالگی  60) ماهگی( به بعد، در اولین مراجعه به جای واکسن پنج گانه، واکسن سه گانه و هپاتیت ب تزریق می گردد.
  • •بعد از6 سال تمام) 6سال و 11 ماه و 29 روز ( تزریق واکسن سه گانه ممنوع است و باید از واکسن دوگانه بزرگسالان استفاده شود.
  • •در صورتی که سن کودک هنگام تجویز یادآور اول سه گانه و فلج اطفال، 4 سال یا بیشتر باشد، یادآور دوم لزومی ندارد.

جدول  ایمن سازی افرادی که در موعد مقرر مراجعه ننموده اند و اولین مراجعه آن ها از 7 تا 18 سالگی است

زمان مراجعه

واکسن

اولین مراجعه

دوگانه بزرگسالان- فلج اطفال خوراکی و تزریقی- هپاتیت ب MMR -

یک ماه بعد از اولین مراجعه

دوگانه بزرگسالان- فلج اطفال خوراکی -هپاتیت ب  MMR -

یک ماه بعد از دومین مراجعه

دوگانه بزرگسالان - فلج اطفال خوراکی

شش ماه تا یک سال بعد از سومین مراجعه

دوگانه بزرگسالان - فلج اطفال خوراکی -هپاتیت ب

 

 

 

 

[ ۱۳٩٥/٥/۳۱ ] [ ۱٠:۱٦ ‎ب.ظ ] [ حسینعلی ستوده ]

[ نظرات () ]