از فشارخون چه می دانید؟

نامیده می شودو مولد آن قلب است .نامدیگرپرفشاریخون هیپرتانسیون میباشد. هیچکسدقیقا نمیداندکهعلتبیشترموارد         پرفشاریخونچیست.دربیشترمواردپرفشاریخون قابلدرماننبودهولیقابلکنترلمیباشد. پرفشاریخوناغلبهیچعلامتی ندارد .

پرفشاریخوندر واقع "یکقاتلتدریجیوآرام"  میباشد

ازهر3فردبزرگسال1نفرمبتلابهپرفشاریخونمیباشدوبسیاریازافرادازابتلایخودشانبه پرفشاریخون،آگاهنمیباشند. فشار خون به دو عامل بستگی دارد : الف. برون ده قلب   ب .مقاومت رگ

فشار خون بین دوسطع حداکثر و حداقل در نوسان است. زمانی که قلب منقبض می شود خون وارد شریان ها می شود و فشار خون به حداکثر مقدار می رسد آن فشار خون سیستول می گویند.

در زمان استراحت قلب که خون وارد شریان ها نمی شود با خروج تدریجی خون، فشار خون به حداقل مقدار خود می رسد که به آن فشار خون دیاستول می گویند. فشار خون بالا در نتیجه افزایش بیش از حد طبیعی جریان خون بر دیواره شریان ها ایجاد می شود .

تظاهرات بالینی(علائم) فشار خون بالا

فشار خون اولیه در ابتدا سال ها بدون علامت است ولی ممکن است بیمار از علائم مبهمی مثل سردرد در ناحیه پس سر، سرگیجه ، تاری و اختلال دید، خستگی زودرس و طپش قلب شکایت کند. علائمی مثل تنگی نفس شبانه و یا هنگام فعالیت، دردهای قفسه سینه، خواب آلودگی، اغماء، گیجی یا تشنج نیز در مواردی که فشارخون به طور حاد افزایش یافته است دیده می شود. این علائم می تواند ناشی از عوارض فشارخون بالا نیز باشد .

فشار خون بالا به دو نوع فشار خون اولیه و ثانویه تقسیم می شود. در نوع اولیه که90 تا 95درصد موارد را شامل می شود افزایش فشار خون علت کاملا مشخصی ندارد. ولی افرادی که در معرض خطر بیشتری قرار دارند شامل :

سابقه خانوادگی : سابقه فشار خون بالا در افراد درجه یک خانواده شامل پدر ، مادر ، خواهر و برادر از عوامل بسیار مهم است و احتمال ابتلاء به  فشار خون بالا در افراد این خانواده بیش از افرادی است که سابقه خانوادگی ابتلاء به این بیماری را ندارند .

سن و جنس : شیوع فشار خون بالا در مردان قبل از سن 50 سالگی بیشتر از زنان هم سن آنها می باشد اما بعد از 50 سالگی بدلیل یائسه شدن خانم ها شیوع فشار خون بالا در زن ها افزایش می یابد .

مصرف نمک: مطالعات نشان داده است بین مصرف بیش از نیاز فیزیولوژیک نمک (کلرور سدیم)و  فشار خون بالا ارتباط وجود دارد .

چربی ها ی خون : اگرچه اختلال چربی های خون به طور مستقیم در ایجاد فشارخون بالا دخیل نیستند ، اما به دلیل تغییراتی که در جدار رگ بوجود می آورند ممکن است بیماری فشارخون بالا را تشدید نمایند.

مصرف الکل : مصرف مداوم الکل ، موجب افزایش فشار خون می شود .

مصرف دخانیات: مصرف دخانیات یک عامل زمینه ساز برای تصلب     شریان ها(آترواسکلروز)می باشد.در افرادیکه فشار خون بالا دارند و سیگاری هستند تصلب شریان ها زودتر از افرادی که فشار خون بالا دارند اما سیگاری نیستند اتفاق می افتد و این عامل خود موجب تشدید فشارخون بالا می شود.

کم تحرکی : در کسانی که به اندازه کافی تحرک ندارند، احتمال فشار خون بالا بیش از افرادی است که فعالیت بدنی منظم دارند،زیرا این افراد احتمالاً چاق هستند ویا اضافه وزن دارند.

چاقی : فشار خون بالا در افراد چاق 6-2 برابر بیشتر از افرادی است که افزایش وزن ندارند. هر10کیلوگرم افزایش وزن موجب افزایش فشار سیستولی 2 تا 3 میلی متر جیوه و فشار دیاستولی 1 تا3 میلی متر جیوه می شود .

دیابت : دیابت زمینه ساز فشار خون بالاست و در افراد مبتلا به دیابت، شیوع فشار خون بالا بیشتر از افراد غیر دیابتی است و خطر بیماری قلبی عروقی در این افراد چندین برابر می باشد .

در نوع ثانویه تقریبا علت تمام انواع فشار خون ثانویه تغییر در ترشح هورمون ها و یا کارکرد کلیه هاست.

جدول طبقه بندی فشار خون در افراد بزرگسال

سیستول( (mmHg

دیاستول( (mmHg

فشار خون پایین

کمتر از 90

کمتر از 60

فشار خون طبیغی یا مطلوب

کمتر از 120 (119-90)

کمتر از80 (79-60 )

پیش فشار خون بالا

139-120

89-80

فشار خون بالا مرحله 1

159-140

99-90

فشار خون بالا مرحله 2

160 یا بیشتر

100 یا بیشتر

*فشار خون سیستولی ایزوله (تنها)

140 یا بیشتر

کمتر از 90

**فشار خون دیاستولی ایزوله (تنها)

کمتر از 140

90 یا بیشتر

طبقه بندی فشار خون : در این طبقه بندی آستانه فشار خون بدون در نظر گرفتن سایر عوامل خطر و بیماری های همراه برای افراد بزرگساله 18 سال و بالاتر تعیین شده است .

* فقط فشارخون سیستولی بالاتر ازحدطبیعی است    

**فقط فشارخون دیاستولی بالابالاتر ازحدطبیعی است

فشارخونکنترلنشده،چه مشکلاتی ایجاد می کند؟

فشارخونکنترلنشده،منجربه سکتهمغزی، نارساییقلبی، حملهقلبی آنژینقلبییاهردو، نارساییکلیوی، بیماریسرخرگ هایمحیطی         می گردد . 

دررابطهباپرفشاریخون،چهکارهاییباید انجام شود؟

- اگرچاقهستیدوزنخودراکاهشدهید.

- غذاهایسالم ترحاویمقادیرپائینچربیاشباع،چربیترانس،کلسترولونمکمصرفکنید .

- مطابقدستوراسلامالکلمصرفنکنید.

- ازلحاظجسمانیفعالباشید.دستکم30دقیقهدربیشتریاتمامروزهایهفتهفعالیتجسمانی داشتهباشید .

- داروهایخودرادرستطبقدستورپزشکمصرفنمایید .

- بدانیدکهسطحفشارخونشمابایددرچهحدیباشدوسعیکنیدکهفشارخونتاندراینسطح حفظشود .

درمان فشار خون بالا

درمان غیر دارویی: مراقبت های غیر داروئی شامل  تغییرشیوه های ناصحیح زندگی است . تغییر الگوی تغذیه ای به منظور کاهش مصرف چربی و مصرف روغن مایع بجای نوع جامد آن ، مصرف سبزیجات و‌انواع میوه ها، کاهش مصرف نمک و غذاهای شور، پخت غذا به روش صحیح مثلا  بخار پز یا آب پز ،وحتی المقدور پرهیز از سرخ کردن آن ، افزایش فعالیت بدنی و انجام ورزش روزانه و منظم در جهت مبارزه با کم تحرکی، ترک دخانیات ، ترک مصرف الکل و کاهش وزن از موارد درمان غیر دارویی است که بکارگیری آنها در کنترل فشار خون بالا بسیار موثر است .

درمان داروئی: درمان داروئی با تصمیم پزشک برای کسانی تجویز می شود که فشار خون آنها بعد از رعایت درمان غیر داروئی و اصلاح شیوه های زندگی هم چنان بالا باشد . میزان فشار خون بیمار و عوامل خطر همراه با فشار خون بالا مثل دیابت ، چاقی و در تصمیم گیری پزشک برای شروع درمان دارویی تاثیر دارند. یعنی اگر کسی فشار خون150 برروی 90 داشته باشد و دیابت هم داشته باشد پزشک سریعتر درمان دارویی را شروع می کند . درمان داروئی باید همراه با توصیه به تغییر شیوه های زندگی و اصلاح آنها باشد.

غربالگریوبیماریابیفشارخونبالا در واحدهای بهداشتی

دراولینمراجعهفردپسازرعایتشرایطاندازهگیر،فشارخونفرد رااندازهگرفتهومقداربهدستآمدهرابهعنوانمیزانفشارخوننوبتاولمحسوبکرده و در صورتیکههمفشارخونماکزیممفردکمتراز mmHg140وهم

 فشارخونمینیممکمترازmmHg 90باشد،چونفشارخونطبیعی استنیازبه اندازهگیریمجددنیست.درصورتیکهفشارخونماکزیممmmHg 140وبیشتر ویافشارخونمینیممmmHg90وبیشترباشد5دقیقهبعدازاستراحتفرد،مجدداً،فشارخونازهمان دستاندازهگیریمی شود .

میانگین

مقدارفشارخونماکزیممبهدستآمدهازهردونوبتراباهمجمعوبر2 تقسیم می شود  تامیانگینفشارخونماکزیممبهدستآید . میانگینفشارخونمینیممراهمبههمانترتیب بهدستآید.

نتیجۀ غربالگری فشار خون بالا

سالم:اگرفردسابقۀابتلابهبیماریفشارخونبالانداشتهباشدودرنوبتاولفشارخون طبیعی (همفشارخونماکزیممکمتراز mmHg140وهمفشارخونمینیممکمتراز  mmHg90 داشتهباشد) .

بیمارقبلی: درصورتیکهفردبیماریفشارخونبالاداشتهاستوبیماریویقبلاًتوسط پزشکتأییدشدهاست

بیمارجدید:اگرپسازارجاعفردمشکوکبهفشارخونبالابهپزشک،بیماریاوتأیید شود. 

توجه: افرادیکهسابقۀبیماریفشارخونبالادارند،حتیاگرفشارخوننوبتاول آنها کمترازmmHg 140و مینیمم کمتراز mmHg90 باشد،جزءبیمارانشناختهشدۀقبلیمحسوبمیشوند.

/ 0 نظر / 19 بازدید